Veenbessen tegen terugkerende blaasontsteking

25 juli 2011

Het is al langer bekend: vrouwen die cranberry’s (veenbessen) eten, krijgen significant minder urineweginfecties. Nu verschijnt er een studie waarin veenbessen worden vergeleken met antibiotica. Het onderzoek wijst uit dat cranberry’s minder effectief zijn dan de gebruikelijke geneesmiddelen, maar met het oog op resistentie toch een goed alternatief vormen om blaasontstekingen te voorkomen. Dat schrijven AMC-onderzoekers Suzanne Geerlings en Mariëlle Beerepoot in de Archives of Internal Medicine.

Bijna iedere vrouw kent het wel: een pijnlijke plas, vaak naar de wc,een branderig gevoel. Zeker de helft van alle vrouwen heeft ooit een urineweginfectie gehad. Als een blaasontsteking minstens drie keer per jaar terugkomt, kan een lage dosis antibiotica worden voorgeschreven om een nieuwe infectie te voorkomen. Continu antibiotica slikken heeft echter één groot nadeel: de bacteriën kunnen resistent worden, waardoor medicijnen geen effect meer hebben.

In het AMC en tien andere ziekenhuizen is in samenwerking met het Academisch Ziekenhuis Maastricht onder 221 vrouwen de NAPRUTI-studie verricht (NAPRUTI staat voor Non-antibiotic versus Antibiotic Prophylaxis for Recurrent Urinary Tract Infections). Daaruit bleek dat cranberrycapsules een goed alternatief kunnen zijn om blaasontstekingen te voorkomen, hoewel ze minder werkzaam zijn dan het antibioticum co-trimoxazol. Vrouwen die de antibiotica slikten, kregen gemiddeld 1,8 blaasontstekingen, tegen zes het jaar ervoor, een afname van ongeveer zeventig procent. Vrouwen die cranberrycapsules namen, kampten gemiddeld met vier blaasontstekingen, tegen zeven in het jaar ervoor: een daling van ongeveer veertig procent. Als de optimale dosis werkzame stof van veenbessen wordt vastgesteld, is het mogelijk dat de effectiviteit van cranberry’s als preventiemiddel tegen urineweginfecties nog groter wordt.

Een andere belangrijke bevinding was dat vrouwen die cranberrycapsules slikten, geen last hadden van toenemende bacterieresistentie. Van de groep die het antibioticum co-trimoxazol kregen, werd maar liefst negentig procent van de darmbacteriën al na één maand resistent. Niet alleen tegen co-trimoxazol, maar ook tegen andere antibiotica. Deze resistentie duurde na het staken van het antibioticum nog zeker drie maanden. ‘Dat is een heel groot nadeel van antibiotica’, zegt Mariëlle Beerepoot, projectcoördinator van de NAPRUTI-studie in een artikel voor het komend nummer van AMC Magazine. Daarom concludeert Suzanne Geerlings, projectleider van NAPRUTI: ‘Cranberrycapsules zijn heel geschikt voor vrouwen met een terugkerende blaasontsteking, die geen antibiotica willen slikken vanwege de nadelen.’