Onderzoek naar lymfeklierkanker

Thuisloosheid als therapie

Ongeveer één op de 50 personen krijgt tijdens zijn of haar leven de diagnose lymfeklierkanker. In Nederland komen er per jaar meer dan 4.000 nieuwe patiënten bij en overlijden meer dan 1.000 patiënten als gevolg van deze ziekte. Lymfeklierkanker is een kwaadaardige ontsporing van afweercellen (meestal B-lymfocyten) die daardoor ongebreideld groeien. Er bestaat een groot aantal verschillende vormen van lymfeklierkanker met zeer verschillende ziekteverschijnselen, behandelingen en prognose. Stichting Lymph&Co financiert de komende vier jaar een nieuw onderzoek naar lymfeklierkanker dat binnenkort in het AMC start, namelijk ‘Omgevingsafhankelijkheid als achilleshiel van lymfeklierkanker: thuisloosheid als therapie’. Marcel Spaargaren is de projectleider van het onderzoek.

Over het onderzoek

Lymfeklierkanker is een kwaadaardige ontsporing van afweercellen, meestal B-lymfocyten. Voor hun groei en overleving zijn lymfeklierkankercellen sterk afhankelijk van, of zelfs verslaafd aan, signalen uit hun micro-omgeving in de lymfeklieren of het beenmerg (hun ‘thuis’). Onze hypothese is dat we deze afhankelijkheid van signalen uit de micro-omgeving kunnen gebruiken als achilleshiel van de kankercellen. Door de lymfeklierkankercellen los te maken en uit hun vertrouwde omgeving te verdrijven (ze worden ‘thuisloos’) krijgen ze geen groei- en overlevingssignalen meer waardoor ze ten gronde gaan. Oftewel: het induceren van thuisloosheid als therapie.
Het onderzoek richt zich op het identificeren van de signalen en moleculaire processen die betrokken zijn bij de regulatie van het nestelen, hechten, vasthouden en uitgroeien van de lymfeklierkankercellen in de lymfeklieren en hoe deze signalen, met behulp van reeds beschikbare of nog te ontwikkelen slimme remmers, kunnen worden geblokkeerd. Het doel is om nieuwe (combinatie-) therapieën te ontwikkelen tegen lymfeklierkanker waardoor de behandeling en prognose voor patiënten met lymfeklierkanker aanzienlijk zal verbeteren.

Over de onderzoeker

Marcel Spaargaren is universitair hoofddocent (UvA)/wetenschappelijk onderzoeker bij de afdeling Pathologie in het AMC en mede-oprichter van het Lymphoma and Myeloma Center Amsterdam (LYMMCARE). Daarnaast is hij voorzitter van de werkgemeenschap Kankerbiologie van het KWF, directeur van de Onderzoekschool Oncologie Amsterdam (OOA) en themaleider (thema ‘Target discovery & pre-clinical therapy development’) van het AMC-VUmc alliantie onderzoeksinstituut Cancer Center Amsterdam.

Marcel Spaargaren
Marcel Spaargaren

Het project heeft een looptijd van 4 jaar en start begin 2018. Dit is het tweede onderzoek dat Lymph&Co in het AMC ondersteunt. In 2015 startte het eerste door Lymph&Co gefinancierde onderzoek ‘Het beter begrijpen van lymfeklierkanker: op weg naar gepersonaliseerde therapie’ in het AMC.