Vaak respect maar nog onvoldoende autonomie bij bevalling

Vrouwen voelen zich niet altijd voldoende betrokken bij beslissingen tijdens hun bevalling. Hoewel de meeste aanstaande moeders zich respectvol behandeld voelen door hun zorgverleners, voelt een deel van hen zich niet goed gehoord. Dit blijkt uit onderzoek van Amsterdam UMC. Onderzoeker Marit van der Pijl van Verloskundige Wetenschap: ”We zien dat vrouwen tijdens het geboorteproces veelal tevreden zijn met het contact met hun zorgverlener, zoals de verloskundige of de gynaecoloog. Maar er is ruimte voor verbetering bij alle zorgverleners bij het actief betrekken van de vrouwen tijdens de behandeling.“ De studie is vandaag gepubliceerd in Plos One.

Dit Nederlandse onderzoek brengt in kaart in hoeverre vrouwen tijdens hun bevalling optimale interactie met zorgverleners ervaren. Deze interactie werd verdeeld in vier onderdelen: respect, communicatie, privacy en autonomie. Respect gaat over respectvolle en waardige zorg voor de (aanstaande) moeder. Communicatie richt zich op alle vormen van contact tussen de moeder en haar zorgverlener. Hierbij gaat het vooral om goed luisteren en om het geven van juiste informatie aan de moeder. Ook non-verbale communicatie hoort hierbij. Privacy omvat het waarborgen van de privacy van elke cliënt, door bijvoorbeeld geen persoonlijke informatie over de vrouwen met anderen te delen. Autonomie omvat het actief betrekken van de vrouwen in de behandeling, zoals het vragen om toestemming voor bepaalde handelingen.

Optimale interactie
Om de interactie tussen cliënt en zorgverlener te meten kregen pas bevallen moeders in Nederland een vragenlijst voorgelegd. Van der Pijl was met name geïnteresseerd in hoeveel vrouwen de interactie met hun zorgverleners als ‘optimaal’ ervaarden. Privacy scoorde daarbij het beste (64% gaf aan dit ‘optimaal’ te vinden), gevolgd door respect (53%), communicatie (45%) en autonomie (36%).

Plaats van bevalling
Vrouwen die thuis bevallen met een verloskundige ervaren de interactie vaker als goed dan vrouwen die in het ziekenhuis bevallen met een gynaecoloog of klinisch verloskundige. Een mogelijke verklaring hiervoor is dat bevallingen thuis vaker ongecompliceerd verlopen in vergelijking met bevallingen in het ziekenhuis. Marit van der Pijl: “In het laatste geval kan het contact ook gecompliceerder zijn. Daarnaast hebben vrouwen in hun eigen huis meer het gevoel regie te hebben over hun bevalling. En ze geven in ons onderzoek aan meer respect en privacy te ervaren dan vrouwen die met hun eigen verloskundige in het ziekenhuis bevallen.”

Ongecompliceerde bevalling
De resultaten laten zien dat ook vrouwen met een ongecompliceerde bevalling de interactie met hun zorgverlener toch niet altijd optimaal vonden, zowel thuis als in het ziekenhuis. Aandacht voor de autonomie van de aanstaande moeder is dus belangrijk tijdens elke bevalling, ongeacht setting of omstandigheid. Van der Pijl: “Er is ruimte voor verbetering als het gaat om de interactie tussen zorgverleners en vrouwen tijdens de bevalling. Elke vrouw verdient zo goed mogelijke contact met haar zorgverlener.”   

Lees hier de publicatie in Plos One.

Tekst: Jan Spee
F
oto: Shutterstock