Amsterdammers gezocht voor vaccinproef corona

Amsterdam UMC zoekt mensen uit de regio Amsterdam die willen meedoen aan een wereldwijd onderzoek naar een nieuw coronavaccin. Er moeten ruim 36 duizend mensen gaan deelnemen uit meerdere landen in Europa en Amerika. Het is de eerste keer dat mensen uit de regio Amsterdam kunnen bijdragen aan onderzoek naar de mogelijke werkzaamheid van een vaccin tegen corona. Volgende week begint het onderzoek in Amsterdam.

De zoektocht naar vaccins tegen corona gaat door. Er zijn inmiddels enige producten (bijna) op de markt en het vaccineren is begonnen. Maar er is behoefte aan meerdere vaccins als werkzaamheid, veiligheid, productie of beschikbaarheid van een type vaccin tegenvalt. Ook is het beter om niet afhankelijk te zijn van een klein aantal vaccinmakers. Bovendien is er nu onvoldoende productiecapaciteit om de wereldbevolking op korte termijn te vaccineren.

CureVac
Het nu geteste vaccin, van de Duitse firma CureVac, is een mRNA vaccin en lijkt qua werking op dat van Biontech/Pfizer en Moderna. De eerste studies laten goede resultaten zien over veiligheid en werkzaamheid. De nieuwe studie (de HERALD-studie) moet bij een grote groep mensen de veiligheid bevestigen en duidelijk maken hoe effectief het vaccin is. De looptijd van het onderzoek is een jaar, sommige deelnemers wordt gevraagd twee jaar mee te doen. Het doel is dat in Nederland ongeveer tweeduizend vrijwilligers gaan meedoen.
In Nederland coördineert UMC Utrecht, onder leiding van prof. Marc Bonten, de studie. Er doen meerdere ziekenhuizen mee. Amsterdam UMC is het eerste ziekenhuis dat aansluit. De onderzoeksleider van Amsterdam UMC, prof. dr. Martin Grobusch: “Je helpt de wetenschap bij de speurtocht naar een werkend vaccin, je schrijft hiermee geschiedenis. Ook heb je 50 procent kans een vaccin te krijgen, veel eerder dan je waarschijnlijk volgens het huidige vaccinatieschema van de overheid aan de beurt komt. En na einde studiedeelname krijg je, als je in de placebogroep zat, ook het vaccin toegediend.”

Deelname aan de studie

Vrijwilligers worden na inschrijving op de website www.vaccinatiestudie.nl gebeld om vast te stellen of ze in het onderzoek passen. Het uitgangspunt is dat alle gezonde mensen van 18 jaar en ouder kunnen meedoen, mits ze geen corona hebben gehad. Voor vrouwen gelden aanvullende voorwaarden. Ze mogen tot drie maanden na de laatste vaccinatie niet zwanger worden en ze mogen niet zwanger zijn of borstvoeding geven.
Na een positieve telefonische screening krijgen de deelnemers uit de regio Amsterdam een eerste afspraak om naar Amsterdam UMC, locatie AMC te komen. Bij het eerste bezoek stemt de vrijwilliger schriftelijk in met het onderzoek en volgt een (medische) screening, met daarna een prik: de helft krijgt het echte studie vaccin, de andere helft een placebo (‘nepvaccin’). Onderzoeker en patiënt weten niet wat wordt toegediend. Ook wordt een kleine hoeveelheid bloed afgenomen. Na vier weken volgt de tweede prik.
Tijdens het onderzoek moet de vrijwilliger een dagboek bijhouden en regelmatig doorgeven hoe het met hem/haar gaat en nog enige keren (maximaal 11 keer) naar het ziekenhuis komen. Bij corona-achtige klachten volgt altijd een test. De onderzoekers gaan zo kijken, om het simpel te stellen, wie besmet raken met corona en wie niet en doen dan een uitspraak over de werkzaamheid van het vaccin

Bijwerkingen
Het vaccin heeft geringe bijwerkingen; meestal in de eerste twee dagen na toediening, zoals pijn rond de injectieplek, hoofdpijn of koorts. Dit soort bijwerkingen zijn ook bekend bij andere vaccinaties.
De kosten van deelname worden vergoed.

Martin Grobusch over onderzoek naar vaccins tegen het coronavirus:

Tekst: Marc van den Broek
Foto: Shutterstock